Jafnrétti

Jafnréttisstefna og jafnrétti í Flensborgarskólanum

Jafnréttisnefnd Flensborgarskólans leggur áherslu á virka jafnréttisstefnu og að miðla upplýsingum um jafnréttismál í skólanum. Sagðar verða fréttir af ýmsum þeim viðburðum sem tengjast jafnréttismálum og eiga sér stað innan Flensborgarskólans sem og í samfélaginu.

Hér á undirsíðum má sjá jafnréttisáætlun skólans, ýmsar tölulegar upplýsingar varðandi kynjaskiptingu innan skólans í samhengi við nám, störf, nefndir og fleira. Þá eru upplýsingar um jafnréttisnefnd, hverjir sitja í henni og einnig verða tilvísanir á valdar vefsíður með jafnréttisupplýsingum og bjargráðum.

Aðgerðaáætlun 2016-2017
 
Aðgerðaáætlun Flensborgarskólans miðar meðal annars að því að auka almenna vitund fyrir jafnréttismálum, tryggja jafnrétti í öllu starfi skólans og koma í veg fyrir hvers konar mismunun. Hún á einnig að auka almenna ánægju bæði starfsfólks og nemenda og stuðla að bættum starfsanda og menningu skólans. Aðgerðaáætlunin er unnin í samræmi við lög nr. 10/2008 um jafna töðu og jafnan rétt kvenna og karla og einnig í samræmi við Aðalnámskrá framhaldsskólanna frá 2011 en þar er lögð áhersla á að starfshættir skólanna skuli mótast af umburðarlyndi og jafnrétti, lýðræðislegu samstarfi og ábyrgð.
 
Ætlunin er að:
 
  • Huga enn betur að fræðslu um jafnréttismál innan umsjónar- og lífsleikniskennslu (HÁMArks). Þar næst til allra nemenda skólans og því mikilvægt að fá öfluga fræðslu og umræðu um jafnréttismál inn í hópanna og þannig hlú að jákvæðri skólamenningu og viðhorfi nemenda. 
  •  
  • Huga vel að sameiginlegum vettvangi til að móta allt innra starf í Flensborg. Efla samstarf milli jafnréttisnefndar starfsfólks og jafnréttisráðs nemendafélagsins. 
  •  
  • Halda skal málþing/fyrirlestur/örfyrirlestra/ þemadag á hverju skólaári þar sem jafnréttismál eru til umfjöllunar. 
  •  
  • Jafnréttisfulltrúi fer inn í valda nemendahópa til að hvetja til virkrar þátttöku allra nemenda í félagsstarfi innan skólans og vekja þar með nemendur til meðvitundar um gildi þess að bæði kynin komi fram fyrir hönd skólans.
Flensborgarskólinn leggur áherslu á að nýta til jafns þá auðlegð sem felst í menntun, reynslu og viðhorfum bæði karla og kvenna. Jafnréttisáætlun skólans er ætlað að stuðla að jafnri stöðu og virðingu kvenna og karla innan skólans og minna starfslið og nemendur á mikilvægi þess að allir fái notið sín án tillits til kynferðis.
 
Jafnréttisnefnd og jafnréttisfulltrúi
 
Í áætluninni er gerð grein fyrir jafnréttisnefnd og jafnréttisfulltrúa auk þess sem sett eru fram helstu markmið og aðgerðir skólans sem miða að jafnrétti kynjanna.
 
Innan skólans starfar jafnréttisnefnd sem skipuð var í nóvember 2015:
 
Hlutverk nefndarinnar er meðal annars að endurskoða og móta allar áætlanir Flensborgarskólans í jafnréttismálum, að fylgjast með stöðu jafnréttismála í skólanum, og vera ráðgefandi fyrir jafnréttisfulltrúa skólans. 

Í starfi sínu hafi nefndin til hliðsjónar jafnréttisáætlun menntamálaráðuneytis og Stjórnarráðs sem og lög og reglugerðir sem við eiga.
 
Helstu verkefni nefndarinnar eru að:   
  • endurskoða jafnréttisstefnu skólans. 
  • hafa eftirlit með að farið sé að lögum og reglum í jafnréttismálum og að jafnréttisáætlunum sé fylgt eftir meðal annars með því að safna og birta reglulega upplýsingar um stöðu jafnréttismála í skólanum. 
  • vera til ráðgjafar við gerð aðgerðaáætlana um hvernig rétta skuli hlut kynja þar sem það á við. 
  • fylgjast með framgangi verkefna innan skólans sem kveðið er á um í framkvæmdaáætlun ríkisstjórnarinnar í jafnréttismálum. 
  • hafa yfirsýn yfir lög og reglur stjórnvalda um jafnréttismál kynjanna og fylgjast með breytingum á þeim. 
  • fylgjast með umræðu um jafnréttismál eftir því sem við verður komið. 
  • vera ráðgefandi um fræðslu um jafnréttismál fyrir stjórnendur og annað starfsfólk. 
  • halda uppi umræðu og fræðslu um jafnréttismál og koma á framfæri hugmyndum sem stuðla að auknu jafnrétti. 
  • gefa starfsfólki og nemendum greiðan aðgang að aðila sem ber ábyrgð og/eða getur komið málum þeirra í farveg og skal sú persóna vera augljós.
Í Flensborgarskólanum starfar jafnréttisfulltrúi. Hlutverk hans er að fjalla um og hafa eftirlit með jafnréttisstarfi í skólanum. Jafnréttisfulltrúi sendir mennta- og menningarmálaráðuneyti árlega greinargerð um jafnréttisstarf skólans sbr. 13. gr. laga um jafna stöðu og jafnan rétt kvenna og karla nr. 10/2008. Jafnréttisfulltrúi á sæti í jafnréttisnefnd. Jafnréttisfulltrúi Flensborgarskólans er Örlygur Axelsson en auk hans sitja Rannveig Klara Matthíasdóttir og Thelma Björk Sigurðardóttir. Skólameistari og mannauðsstjóri Flensborgarskólans unnu með jafnnréttisnefnd að gerð jafnréttisáætlunar skólans.
 
Jafnréttisáætlun þessi er gerð í samræmi við 18. grein laga um jafna stöðu og jafnan rétt kvenna og karla nr. 10/2008 þar sem kveðið er á um að leggja beri áherslu á að tryggja konum og körlum jafnan rétt. Jafnframt segir að jafnréttisáætlun og jafnréttissjónarmið í starfsmannastefnu skuli endurskoða á þriggja ára fresti.
 
Jafnréttisáætlun þessi var lesin og yfirfarin á samráðsfundi 3. mars 2016. 
Jafnréttisáætlun skal endurskoða á þriggja ára fresti, næst árið 2019 og stefnt er að jafnréttisnefnd ljúki þeirri vinnu í desember það ár. 
 
Áætlunin er í tveimur hlutum. Fjallar sá fyrri um almennt um skólann sem vinnustað þar sem starfslið hans er í forgrunni og sá síðari um skólann sem menntastofnun með megináherslu á nemendur.
 
I. hluti:  Skólinn sem vinnustaður
Allar mikilvægar ákvarðanir sem varða starfsfólk skulu metnar frá jafnréttissjónarmiði. Konur og karlar skulu hafa jafnan rétt til launa, stöðuveitinga, starfa og þátttöku í nefndum og ráðum. Mikilvægt er að bæði kyn fái notið starfsþjálfunar og endurmenntunar að jöfnu. Auglýsingar, upplýsingagjöf, kynferðisleg og kynbundin áreitni og tengsl við starfsmannastefnu eru einnig viðfangsefni jafnréttisáætlunar skólans.
 
Launajafnrétti
 
Við ákvörðun launa skal þess gætt að kynjum sé ekki mismunað. Konum og körlum skulu greidd jöfn laun og skulu njóta sömu kjara fyrir jafn verðmæt og sambærileg störf. Kynjajafnréttis skal gætt við úthlutun hvers konar þóknunar og hlunninda, beinna og/eða óbeinna. Einnig skulu kynin njóta sömu kjara hvað varðar lífeyris-, orlofs- og veikindarétt og hvers konar önnur starfskjör eða réttindi sem metin verða til fjár sbr. 19. gr. laga um jafna stöðu og jafnan rétt kvenna og karla nr. 10/2008.
 
Markmið Ábyrgð Aðgerð Eftirfylgni/tími
Að karlar og konur njóti sömu kjara fyrir sambærileg og jafnverðmæt störf. Skólameistari Viðmið við ákvörðun launa sé skýr og öllum ljós. Stöðumat árlega.
 

Jafnréttisfulltrúi

Jafnréttisnefnd

Fá reglulega upplýsingar frá stjórnendum skólans og samstarfsnefndum Stöðumat árlega
    
Jafnréttisfulltrúi Fylgjast með hvað gert er í öðrum skólum.
Stöðumat árlega

 
Þátttaka í nefndum og ráðum

Unnið skal markvisst að því að jafna fjölda kvenna og karla í nefndum og ráðum á vegum skólans. Þegar óskað er eftir tilnefningum í nefndir og ráð skal farið fram á að tekið sé mið af 15. gr. laga um jafna stöðu og jafnan rétt kvenna og karla nr. 10/2008, en þar segir:
 
Við skipun í nefndir, ráð og stjórnir á vegum ríkis og sveitarfélaga skal þess gætt að hlutfall kynjanna sé sem jafnast og ekki minna en 40% þegar um fleiri en þrjá fulltrúa er að ræða. Þetta gildir einnig um stjórnir opinberra hlutafélaga og fyrirtækja sem ríki eða sveitarfélag er aðaleigandi að. 
 
Þegar tilnefnt er í nefndir, ráð og stjórnir á vegum ríkis og sveitarfélaga skal tilnefna bæði karl og konu. Tilnefningaraðila er heimilt að víkja frá skilyrði 1. málsl. þegar hlutlægar ástæður leiða til þess að ekki er mögulegt að tilnefna bæði karl og konu. Skal tilnefningaraðili þá skýra ástæður þess. Skipunaraðila er heimilt að víkja frá ákvæði 1. mgr. ef undanþáguheimild 2. mgr. á við.
  
Markmið    Ábyrgð  Aðgerð  Eftirfylgni/tími
 Að jafn margir karlar og konur sitji í nefndum og ráðum á vegum skólans. Skólameistari
Aðstoðarskólameistari
Mannauðsstjóri
Jafnréttisfulltrúi
 Tilnefningaraðilum er gert að tilnefna einstaklinga af báðum kynjum.  Jafnréttisnefnd og mannauðsstjóri kynna stöðuna á skólafundi í upphafi hvers skólaárs.

Auglýsingar og upplýsingagjöf

 
Í auglýsingum skulu störf vera ókyngreind og höfða til beggja kynja. Þegar birtar eru tölfræðilegar upplýsingar á vegum skólans skulu þær jafnan kyngreindar, eftir því sem við á. 
 
 Markmið  Ábyrgð Aðgerð Eftirfylgni/tími
Auglýsingar innan skólans séu ókyngreindar og höfði til beggja kynja. Mannauðsstjóri
Jafnréttisfulltrúi
Fulltrúi nemenda
Kanna auglýsingatöflur skólans Jafnréttisfulltrúi fylgist með að unnið sé samkvæmt áætluninni, kannar stöðuna tvisvar á ári (einu sinni á hvorri önn) og upplýsir jafnréttisnefnd.
Að auglýsingar séu ókyngreindar og höfði til beggja kynja Skólameistari
Aðstoðarskólameistari
Mannauðsstjóri
Kanna auglýsingar sem birtast frá skólanum Jafnréttisfulltrúi fylgist með að unnið sé samkvæmt áætluninni, kannar stöðuna tvisvar á ári (einu sinni á hvorri önn) og upplýsir jafnréttisnefnd.
Að tölfræðilegar upplýsingar séu kyngreindar eftir því sem við á. Skólameistari
Aðstoðarskólameistari
Mannauðsstjóri
Leitast við að kyngreina upplýsingar á vef og í fréttatilkynningum Jafnréttisfulltrúi fylgist með að unnið sé samkvæmt áætluninni, kannar stöðuna tvisvar á ári (einu sinni á hvorri önn) og upplýsir jafnréttisnefnd.

Stöðuveitingar og störf

Jafnréttissjónarmið á að meta til jafns við önnur mikilvæg sjónarmið sem ráða við stöðuveitingar. Stefnt skal að því að halda sem jöfnustu hlutfalli kynja í störfum innan skólans. Þess skal gætt að einstaklingum sé ekki mismunað vegna kynferðis við úthlutun verkefna eða þegar teknar eru ákvarðanir um framgang í störfum. Jafnframt skulu bæði kyn njóta sömu tækifæra til að axla ábyrgð.
 
Markmið   Ábyrgð   Aðgerð   Eftirfylgni/tími 
Að jafna fjölda karla og kvenna í sambærilegum störfum í skólanum 
Skólameistari
Aðstoðarskólameistari
Mannauðsstjóri 

Samantekt á kynjahlutföllum allra starfshópa skólans ásamt yfirliti yfir auglýst störf, umsækjendur og ráðningar.

Fylgjast markvisst með úthlutun verkefna og tilfærslum innan skólans.

 Jafnréttisnefnd fer yfir stöðuna árlega í árslok.
 
  
Starfsþjálfun og endurmenntun
 
Konur og karlar skulu njóta sömu möguleika til endurmenntunar og starfsþjálfunar. Endurmenntunarstefna skólans skal endurspegla slík markmið og safnað skal skipulega upplýsingum um endurmenntun starfsfólks. Leitast skal við að höfða til beggja kynja hvað varðar þá starfsþjálfun og endurmenntun sem í boði er á hverjum tíma.
  
Markmið Ábyrgð Aðgerð   Eftirfylgni/tími 

Að konur og karlar njóti sömu möguleika til starfsmenntunar og starfsþjálfunar.

Að námstilboð skólans höfði bæði til karla og kvenna.

Skólameistari
Mannauðsstjóri 

Kyngreind samantekt með upplýsingum um þátttöku í endurmenntun.

Fylgjast markvisst með kynjahlutfalli á námskeiðum á vegum skólans.

Jafnréttisnefnd fer yfir stöðuna árlega í árslok

 
Kynferðisleg og kynbundin áreitni - hatursorðræða og/eða móðgandi ummæli

 
Kynferðisleg áreitni er ekki liðin innan Flensborgarskólans.
 
  • Allir nemendur og starfsmenn eiga rétt á því að komið sé fram við þá af virðingu og að þeir sæti hvorki kynferðislegri né kynbundinni áreitni. 
  • Kynferðisleg áreitni er kynferðisleg hegðun sem er ósanngjörn og/eða móðgandi og í óþökk þess sem fyrir henni verður. Kynferðisleg áreitni getur verið líkamleg, orðbundin eða táknræn. 
  • Kynbundin áreitni er hvers kyns ósanngjörn og/eða móðgandi hegðun, sem tengist kyni þess sem fyrir henni verður, er í óþökk og hefur áhrif á sjálfsvirðingu þess sem fyrir henni verður. Áreitnin getur verið líkamleg, orðbundin eða táknræn. 
  • Hatursorðræða og/eða móðgandi ummæli/hegðun sem tengist litarhætti, kynhneigð, þjóðernisuppruna, fötlun o.fl., grefur undan sjálfsvirðingu þess sem fyrir henni verður og hefur oft það að markmiði að styrkja neikvæðar staðalmyndir um viðkomandi minnihlutahóp. 
Telji starfsfólk sig verða fyrir kynferðislegri eða kynbundinni áreitni má leita til skólameistara, mannauðsstjóra, trúnaðarmanna stéttarfélaga eða jafnréttisfulltrúa skólans eins og fram kemur í starfsmannastefnu. Síðan er unnið í málinu í samráði við þann sem telur á sér brotið. Haft er samband við aðila málsins og hvorum/hverjum aðila um sig gefinn kostur á að tjá sig um málsatvik. Leitað er sátta ef svo ber undir en málinu komið í lögformlegan farveg takist það ekki eða grunur leikur á að lögbrot hafi verið framið. Á öllum stigum skal tryggt að aðilum máls sé veittur viðhlítandi stuðningur, vilji þeir á annað borð þiggja slíkt.
 
Auka skal fræðslu um kynferðislega áreitni til að stuðla að því að allt starfsfólk verði meðvitað um málefnið, geti greint slíkt atferli og brugðist við því ef svo ber undir.  
 
Markmið Ábyrgð   Aðgerð   Eftirfylgni/tími 
Kynferðisleg og kynbundin áreitni er ekki liðin í Flensborgarskólanum Skólameistari
Aðstoðarskólameistari
Mannauðsstjóri
Allir eru meðvitaðir um að kynferðisleg- og kynbundin áreitni er ekki liðin við skólann.

Stöðumat/árlega.

Jafnréttisfulltrúi kynnir málin fyrir jafnréttisnefnd í apríl á hverju ári.

 

Starfsmannastefna

 
Jafnréttissjónarmið og leiðir til að vinna að jafnri stöðu kynjanna verða að vera virkur þáttur í starfsmannastefnu skólans. Í starfsmannastefnunni skal 
 
  • taka mið af jafnrétti þegar fjallað er um líðan starfsfólks á vinnustað og starfsanda.  
  • vera ljóst hvernig starfsfólki er gert kleift að samræma starfsskyldur sínar og skyldur gagnvart fjölskyldu með sveigjanlegum vinnutíma, hlutastörfum eða annarri vinnuhagræðingu, eftir því sem við verður komið.
Jafnréttisáætlun og starfsmannastefna skólans skulu vera samhljóma í þeim atriðum sem varða jafnréttismál.
 
Samráð skal haft við jafnréttisfulltrúa og jafnréttisnefnd við endurskoðun starfsmannastefnu og þessir aðilar mega fylgjast með framkvæmd hennar.
 
 
II. hluti: Skólinn sem menntastofnun
 
Leggja skal áherslu á jafnréttissjónarmið í allri kennslu.
 
Allt starfslið skólans skal ávallt halda vöku sinni í jafnréttismálum. Jafnréttismál varða alla, bæði nemendur og starfsfólk og því verða tengsl jafnréttisnefndar skólans og jafnréttisnefndar nemenda styrkt eftir föngum.
 
Kennsla skal vera jafnréttismiðuð sem meðal annars felur í sér að kennarar beita sér samkvæmt eftirfarandi viðmiðum eins og kostur er, m.a. á eftirfarandi hátt:
 
  • Kennsluaðferðir eru fjölbreyttar.
  • Nemendur eru hvattir sérstaklega til dáða á sviðum sem eru hefðbundin fyrir annað kynið; piltar eru t.a.m. hvattir til dáða á dæmigerðum "stúlknasviðum" og stúlkur séu hvattar til dáða á dæmigerðum "piltasviðum". Þannig eru bæði kynin hvött til að taka "örugga áhættu" við að draga menningarbundin kynjahlutverk í efa.
  • Haft er í huga að kynin hafa oft og tíðum ólík áhugamál og ólíka lífsreynslu.
  • Í námsgreinum, þar sem öðru kyninu gengur almennt betur, eru markvisst notaðar aðferðir og efni til að hvetja alla nemendur til dáða.
  • Fjallað er um námsefnið frá ýmsum sjónarhornum og ólíkar heimildir notaðar.
  • Þess er gætt að vitna í sérfræðinga af báðum kynjum eftir því sem tök eru á.
  • Kennarar gæta óhlutdrægni bæði hvað varðar hegðun og námsefni og benda nemendum á leiðir til að koma auga á og vinna gegn misrétti.
  • Kennarar eru til fyrirmyndar um jafnréttismiðaða framkomu og gera ekki greinarmun á kynjunum í framkomu sinni og fræðslustarf. 
Nemendur skulu fá fræðslu um jafnrétti kynjanna. Í þeirri fræðslu skal leggja áherslu á styrkleika beggja kynja, skyldur og réttindi.
 
Mikilvægt er að nemendur af báðum kynjum komi fram fyrir hönd skólans og nemendur séu meðvitaðir um gildi jafnræðis kynjanna í stjórnum, ráðum og annarri starfsemi nemendafélagsins.
 
Telji nemandi að brotið hafi verið gegn honum eða öðrum nemendum í Flensborgarskólanum skal hann leita til námsráðgjafa, umsjónarkennara eða aðstoðarskólameistara sem í samráði við viðkomandi finna hverju máli farveg. Vegna nemenda undir 18 ára aldri skal ávallt og án tafar haft samband við forráðamenn þeirra. Í framhaldi er unnið í málinu í samráði við þann sem telur á sér brotið og eftir atvikum forráðamenn hans. Haft er samband við aðila málsins og hvorum/hverjum aðila um sig gefinn kostur á að tjá sig um málsatvik. Leitað er sátta ef svo ber undir en málinu komið í lögformlegan farveg takist það ekki eða grunur leikur á að lögbrot hafi verið framið. Þá skal tafarlaust gera nemendaverndarráði viðvart. Á öllum stigum skal tryggt að aðilum máls sé veittur viðhlítandi stuðningur, vilji þeir á annað borð þiggja slíkt.
 
Markmið   Ábyrgð   Aðgerð   Eftirfylgni/tími 
Að karlar og konur hafi sömu tækifæri til náms.  Skólameistari
Aðstoðarskólameistari
Áfangastjóri
Jafnréttisfulltrúi
 Aðgengi að námi sé óháð kynferði. Árlegt stöðumat. Jafnréttisfulltrúi kynnir málin fyrir jafnréttisnefnd í apríl á hverju ári.
Að námsframboð skólans höfði bæði til karla og kvenna.  Aðstoðarskólameistari
Áfangastjóri
Fylgjast markvisst með kynjahlutfalli í námi á vegum skólans  Árlegt stöðumat. Jafnréttisfulltrúi kynnir málin fyrir jafnréttisnefnd í apríl á hverju ári 
Jafnréttismiðuð kennsla  Skólameistari Kennarar Kennslan er jafnréttismiðuð. 
Könnun í einstaka áföngum.
Jafnréttisnefnd fer yfir stöðuna árlega í árslok. 
 
Tölulegar upplýsingar um jafnréttismál
 
Hér eru nokkrar forvitnilegar upplýsingar um hlutföll kynja í Flensborg, svo sem hlutföll meðal starfsmanna og skiptingu nemenda.
Innan skólans starfar jafnréttisfulltrúi ásamt jafnréttisnefnd.

Hlutverk nefndarinnar er meðal annars að endurskoða og móta allar áætlanir Flensborgarskólans í jafnréttismálum, að fylgjast með stöðu jafnréttismála í skólanum, og vera ráðgefandi fyrir jafnréttisfulltrúa skólans. Í starfi sínu hafi nefndin til hliðsjónar jafnréttisáætlun menntamálaráðuneytis og stjórnarráðs, sem og lög og reglugerðir sem við eiga.

Um hlutverk jafnréttisnefndar er nánar hægt að sjá í jafnréttisáætlun skólans.

Jafnréttisnefnd skipa þessir:

Örlygur Axelsson - jafnréttisfulltrúi
Rannveig Klara Matthíasdóttir
Thelma Björk Sigurðardóttir